De class 2 medical is de standaard vliegmedische keuring voor privépiloten. Wil je een PPL (Private Pilot Licence) of LAPL halen, dan heb je dit certificaat nodig. De eisen van de vliegmedische keuring klasse 2 zijn minder streng dan die van klasse 1, maar het blijft een serieus medisch onderzoek. Op deze pagina lees je wat de keuring inhoudt, waarin die verschilt van klasse 1, wat de keuring indicatief kost en waar je in Nederland terechtkunt.
Wat is de vliegmedische keuring klasse 2?
Een class 2 medical certificate bevestigt dat je medisch geschikt bent om als privépiloot te vliegen. Het is vereist voor de PPL en voor diverse andere niet-commerciële brevetten. De eisen zijn vastgelegd in EASA Part-MED en de keuring wordt uitgevoerd door een erkende AME (Aeromedical Examiner).
Voor een PPL-opleiding heb je het certificaat uiterlijk nodig vóór je eerste solovlucht. Veel vliegscholen adviseren de keuring al vóór de start van de opleiding te doen, zodat je niet voor verrassingen komt te staan nadat je lesgeld hebt betaald. De keuring zelf duurt doorgaans 1 tot 2 uur. Wil je weten hoe de keuring in het bredere traject past, lees dan eerst ons overzicht piloot worden.
Verschil met klasse 1
Class 2 is op vrijwel alle fronten minder streng dan class 1. De zichteisen zijn ruimer, het gehooronderzoek is minder gedetailleerd, er is geen verplicht ECG bij de initiële keuring (alleen vanaf 40 jaar of op indicatie) en de geldigheid is aanzienlijk langer. Dat weerspiegelt het lagere risicoprofiel van privévliegen ten opzichte van commercieel vliegen. Bovendien mag de initiële class 2 keuring gewoon bij een erkende AME, terwijl je voor een initiële class 1 keuring naar een erkend Aeromedical Centre (AeMC) moet. In de praktijk betekent dit dat de class 2 keuring korter duurt, dichter bij huis kan en minder voorbereiding vraagt.
| Onderdeel | Class 1 | Class 2 |
|---|---|---|
| Visus per oog (gecorrigeerd) | ≥ 6/9 | ≥ 6/12 |
| Bloeddruk (indicatief maximum) | 160/95 mmHg | 155/95 mmHg |
| ECG | Verplicht (initieel en periodiek) | Alleen vanaf 40 jaar of op indicatie |
| Bloedonderzoek | Verplicht | Op indicatie |
| Audiometrie | Verplicht (formeel, periodiek) | Conversatietest doorgaans voldoende |
| Psychische beoordeling | Uitgebreid | Basisscreening |
| Initiële keuring | Alleen bij een erkend AeMC | Bij een erkende AME |
Vliegmedische keuring klasse 2 eisen per categorie
De class 2 keuring omvat een oogtest (visus en kleurenzien), een gehoortest op conversatieniveau, een bloeddrukmeting, een urinetest (glucose en eiwit), een algemeen lichamelijk onderzoek en een gesprek over je medische voorgeschiedenis. Vanaf 40 jaar komt daar een ECG bij. Onderstaande normen zijn indicatief; de AME beoordeelt altijd je individuele situatie en kan aanvullend onderzoek vragen.
| Categorie | Indicatieve norm | Toelichting |
|---|---|---|
| Visus en ogen | Per oog ≥ 6/12 gecorrigeerd, voldoende kleurenzien | Bril of lenzen toegestaan; reservebril aanbevolen |
| Gehoor | Normale conversatie op enkele meters afstand verstaan | Formele audiometrie alleen op indicatie |
| Hart en bloeddruk | Bloeddruk indicatief maximaal 155/95 mmHg | ECG vanaf 40 jaar of bij klachten |
| BMI en algemene gezondheid | Geen harde BMI-grens; algemene conditie en urinewaarden tellen mee | Fors over- of ondergewicht kan tot vervolgonderzoek leiden |
| Neurologie | Geen epilepsie of onverklaard bewustzijnsverlies | Voorgeschiedenis wordt individueel beoordeeld |
| Psychisch welzijn | Geen actieve psychische aandoening of verslaving | Basisscreening; eerdere diagnose is niet automatisch diskwalificerend |
Deze pagina biedt algemene informatie en is geen medisch advies. Twijfel je over een aandoening of medicijngebruik, bespreek dat dan eerst met een AME voordat je conclusies trekt. Ook met een bril of lenzen kun je in de meeste gevallen gewoon terecht.
Net als bij klasse 1 begint de keuring met een uitgebreide vragenlijst over je medische voorgeschiedenis. Vul die eerlijk in: onjuiste verklaringen zijn strafbaar en komen bij een latere keuring vrijwel altijd aan het licht. Kom daarnaast uitgerust naar de afspraak, drink geen alcohol in de 24 tot 48 uur ervoor en neem je eventuele bril of lenzen mee, want de oogtest wordt met én zonder correctie gedaan.
Geldigheid
| Leeftijd | Geldigheid |
|---|---|
| Tot 40 jaar | 60 maanden (5 jaar) |
| 40 tot 49 jaar | 24 maanden (2 jaar) |
| 50 jaar en ouder | 12 maanden (1 jaar) |
De geldigheidsduur hangt af van je leeftijd op de datum van de keuring. Een verlenging is doorgaans korter en eenvoudiger dan de eerste keuring. Houd de vervaldatum zelf goed in de gaten: met een verlopen medical mag je niet als gezagvoerder vliegen en kan ook je verzekering in het geding komen.
Waar kun je de klasse 2 keuring doen in Nederland?
De class 2 keuring mag bij elke erkende AME, en die zitten verspreid over het hele land. Wie zoekt op een vliegmedische keuring in Houten, Teuge, Amsterdam of Hilversum vindt in die regio's doorgaans een of meer AME-praktijken; keuringsartsen houden vaak praktijk op of bij vliegvelden en in de omgeving van de grotere steden. In de praktijk is er dus vrijwel altijd een locatie op redelijke reisafstand.
Namen, adressen en tarieven veranderen regelmatig. Raadpleeg daarom altijd het actuele register van erkende AME's van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) en informeer vooraf bij de praktijk naar beschikbaarheid en wat je moet meenemen. De wachttijden bij AME's zijn doorgaans kort; vaak kun je binnen enkele weken terecht. Neem een geldig identiteitsbewijs, je eventuele brilrecept en relevante medische informatie mee naar de afspraak.
Wat kost de klasse 2 keuring?
De kosten verschillen per AME en worden niet vergoed door de zorgverzekeraar. Voor een class 2 keuring betaal je indicatief tussen circa 100 en 300 euro, afhankelijk van de praktijk en eventueel aanvullend onderzoek. Een ECG vanaf 40 jaar of ander vervolgonderzoek kan apart in rekening worden gebracht. Vraag vooraf een actuele prijsopgave. Hoe deze kosten zich verhouden tot de rest van een PPL-traject lees je in ons artikel over de kosten van de pilotenopleiding.
LAPL medical: een nog eenvoudiger optie
Voor de Light Aircraft Pilot Licence (LAPL) kun je ook een LAPL medical gebruiken. Dit is de eenvoudigste vliegmedische keuring en kan in sommige gevallen zelfs door je huisarts worden afgegeven, mits die als AME geregistreerd is. De LAPL is beperkt tot vliegtuigen tot 2000 kg met maximaal 3 passagiers, alleen binnen Europa. De LAPL medical kent ruimere medische marges en is daarmee een uitkomst voor wie net buiten de class 2 normen valt. Voor de meeste kandidaten blijft de PPL met class 2 medical echter de logische keuze, omdat dat brevet meer mogelijkheden biedt, ook buiten Europa.
Van klasse 2 naar klasse 1: doorstromen naar de beroepsluchtvaart
Veel piloten beginnen recreatief met een PPL en class 2 medical, en overwegen later een carrièreswitch naar de beroepsluchtvaart. Dat kan prima: je vlieguren en ervaring blijven waardevol, en ook je PPL-theoriekennis geeft je een voorsprong bij de latere ATPL-vakken. Houd er wel rekening mee dat een class 2 niet op te waarderen is; voor een CPL-brevet of ATPL-opleiding moet je alsnog de volledige initiële class 1 keuring bij een AeMC doen. Weet je nu al dat je die kant op wilt, overweeg dan om direct met een class 1 keuring te starten: dan weet je meteen of de strengere eisen haalbaar zijn.
Tip: twijfel je tussen recreatief en professioneel vliegen, of begin je op latere leeftijd? Lees dan ook ons artikel over piloot worden op latere leeftijd.
Is je medical geregeld en denk je serieus over de stap naar de beroepsluchtvaart, kijk dan alvast naar de selectieprocedures in ons overzicht van pilot assessments. De theorie kun je in je eigen tempo oefenen op Piloot.nl.